JEZIERZANY, powiat Tłumacz
|
|
|
Pierwsze wzmianki o Jezierzanach:
Wzm.: Warszawa, AGAD, BOZ 32, s. 207 i 634 - 635.
Wyd.: ZDM VIII 2312.
530 1441, 30 V, Buda
feria tercia infra octavas Ascensionis Domini
Władysław król Węgier i Polski, Dlamacji, Chorwacji etc., najwyższy
ksiażę Litwy i dziedzic Rusi zapisuje Janowi z Buczacza, staroście
trembowelskiemu 400 florenów za usługi, które wyświadczył królowi,
zwłaszcza w ostatniej wyprawie na Węgry, w której uczestniczył z
licznym orszakiem oraz 100 florenów za konia, którego od niego otrzymał,
na wsiach Gruszka, Jezierzany, Olesza, Horyklady, Bortniki, Przybyłów w
powiatach halickim i kropiecińskim.
Kop.: Warszawa, Biblioteka Narodowa, rkps Akcesja 9796, nr 40, k. 86- 86
v.
Wzm.: Warszawa, AGAD, tzw. 'Metryka Litewska", IV B, t. 9, k. 210 v.
Wyd.: ZDM VIII 2313. |
|
|
Jezierzany - wieś pow. tłumacki,
na drodze żwirowej sielecko-zaleszczyckiej, o 10 km od Tłumacza.
Jezierzany należą do majątku Tłumacz. Z akt z XVIII w. pokazuje się,
że Jezierzany nazywały się Jeziorzyska i przedtem stanowiły
niezawodnie dwie osady, gdyż wspomina kilkakrotnie Jeziorany lub
Jeziorzyska, później dopiero Jezierzany. Co dowodzi iż rzeczywiście były
dwie osady, gdyż często wyorują w polu na 1,5 km od wsi szczątki
maszyn i sprzętów, a ludzie powiadają iż niegdyś w tem miejscu miała
istnieć osada, która w skutek wojny została zniszczona. Jezierzany
stanowiły niegdyś kompleks dóbr stołowych królewskich. Gospodarstwo
wzorowe postępowe, pole w większej części zdrenowane, czarnoziem,
produkuje buraki, rze-pak, pszenicę itp.; roli obszaru dworskiego 600 mórg,
ogrodu 1,5 morgi, łąk 30 mórg, pastwisk 59 mórg, stawów, jezior,
moczarów, tudzież potoków 9 mórg austriackich, placów pod budynkami;
dróg 22 morgi, lasu niema. Cała ziemia Jezierzan jest formalnie
podziurawiona przez wklęsłości lejkowate, tak we wsi jak i w polu, pagórki
i doły, co utrudza w gospodarstwie, lecz nadzwyczaj dobra ziemia
wynagradza trudy. W skutek owych wklęsłości nie może się żaden
strumień uformować, gdyż wszystka woda, czy to z deszczu lub śniegu,
czy ze źródeł lub moczar, po krótkim biegu wpada do takiej wklęsłości
czyli zapadni i niknie w podziemiu. Z wielu takich wklęsłości potworzyły
się już to czyste jeziora lub bagna. W jeziorach tych woda niema ani
przypływu ani odpływu, przecież zawsze jest czystą i zdrową, co jest
wielkiem dobrodziejstwem dla mieszkańców, gdyż są to rezerwoary na
wody do wszelkiego użytku. Studnia jest tylko jedna we dworze, innej
niema w całej wsi z powodu pokładów gipsowych. Kamieniołomy gipsu i
wapna, dwie karczmy, jedna murowana we wsi, druga przy drodze żwirowej
Jezierzany-Chocimierz, wiatrak. Parafia rzymsko-katolicka w Tłumaczu,
grecko-katolicka w miejscu, cerkiew drewniana. Jest tu i kościołek
drewniany jako filia parafii tłumackiej. Szkółka ludowa. Urząd gminny
w miejscu. Folwark filialny Zielona. ("Słownik Geograficzny Królestwa
Polskiego" wydany w Warszawie w latach 1882 ÷ 88) |
|
|
Wieś i gmina, powiat Tłumacz,
sąd powiatowy w Tłumaczu, sąd okręgowy w Stanisławowie, 1985 mieszkańców,
stacja kolejowa w odległości 11 km w Tłumaczu, poczta, telegraf i
telefon w Chocimierzu, 1 kościół rzymsko-katolicki, 1 kościół
grekokatolicki.
Właściciele ziemscy: Jakubowicz Juljan (158).
Różne towary: Zdanowicz M.
Spożywcze artykuły: Serwiński F.
Stolarze: Mazur D., Sołodzki M.
Szewcy: Chomoj M., Kłonowski J., Wojda L.
Tytoniowe wyroby: Czujko M., Krzemiński F., Serwiński F.
("Księga Adresowa Polski 1929")
Inne nazwiska mieszkańców:
Bihun
Ilnicki
Czujko (Ukrainiec)
Gózówna St. (nauczycielka)
Jop
Kośk (Ukrainiec)
Kozakiewicz
Krzemiński (liczne, wielokrotnie niespokrewnieni)
Łopuszański
Ornatowski
Seremczuk
Skwarek
Sołodzki (Ukrainiec, prowadził sklep)
Strzyżewski
Wróbel T. (ksiądz proboszcz od 1932 r.)
Zajączkowski
Zdanowicz (liczne, wielokrotnie niespokrewnieni) |
|
|
Bardzo szczegółowa mapa
Jezierzan i sąsiednich miejscowości (1930 r.)  zobacz...
(115kB)
Bardzo szczegółowa mapa Jezierzan i sąsiednich miejscowości (1992 r.) zobacz...
(1,88MB)
Wycinek poprzedniej mapy (1992 r.) zobacz...
(123kB) |
| Epizody związane z Jezierzanami |
|
Ze względu na znaczną objętość
tekstów zostały one umieszczone w odrębnym dokumencie. zobacz... |
|
|
Spotykane nazwy: Ozeryany,
Ozyerany, Yezerzhany.
Najczęstszym powodem pomyłek popełnianych przez poszukujących
informacji o Jezierzanach jest zbieżność nazw. Obecnie na terenie
Polski występują dwie miejscowości o tej nazwie, a przed II Wojną Światową
na Kresach wschodnich występowały następujące miejscowości o tej
samej nazwie:
Jezierzany powiat Tłumacz, województwo Stanisławów (opisane powyżej),
Jezierzany powiat Rohatyn, województwo
Stanisławów
Jezierzany powiat Buczacz, województwo Tarnopol
m. Jezierzany powiat Borszczów,
województwo Tarnopol
m. Jezierzany powiat Kowel, województwo
Wołyń |
|
|
Wiesz więcej? Napisz  KONTAKTY |
|
